Trong quan niệm của Đông y, “trúng gió” (còn gọi là cảm phong) là một chứng bệnh thường gặp, đặc biệt khi thời tiết thay đổi đột ngột hoặc cơ thể suy yếu. Đây không chỉ là hiện tượng cảm lạnh thông thường mà còn liên quan đến sự xâm nhập của “phong tà” – một trong lục dâm (phong, hàn, thử, thấp, táo, hỏa) gây bệnh.
1. Nguyên nhân gây trúng gió theo Đông y
Đông y cho rằng cơ thể con người luôn tồn tại sự cân bằng giữa chính khí (sức đề kháng) và tà khí (yếu tố gây bệnh). Khi chính khí suy giảm, phong tà dễ xâm nhập qua da, mũi, miệng, gây nên trúng gió.
Các yếu tố thường gặp:
- Nhiễm lạnh đột ngột (gió lạnh, mưa, điều hòa)
- Cơ thể suy nhược, lao lực
- Ra mồ hôi rồi gặp gió
- Thay đổi thời tiết thất thường
2. Triệu chứng điển hình
Tùy theo mức độ và thể bệnh (phong hàn hoặc phong nhiệt), triệu chứng có thể khác nhau:
Phong hàn:
- Sợ lạnh, không ra mồ hôi
- Đau đầu, đau mình mẩy
- Nghẹt mũi, chảy nước mũi trong
- Ho nhẹ, ít khát
Phong nhiệt:
- Sốt cao, ra mồ hôi
- Đau họng, khô miệng, khát nước
- Nước mũi vàng, ho có đờm
- Mặt đỏ, mắt đỏ
3. Phép điều trị theo Đông y
Nguyên tắc điều trị là “khu phong, giải biểu” – tức là đuổi phong tà ra ngoài và phục hồi cân bằng cơ thể.
- Phong hàn: Dùng phép tán hàn, làm ấm cơ thể
- Phong nhiệt: Dùng phép thanh nhiệt, giải độc
4. Một số bài thuốc dân gian
a. Cháo giải cảm (phong hàn):
- Gạo tẻ, hành lá, gừng tươi, tía tô
→ Nấu cháo nóng, ăn khi còn ấm để ra mồ hôi
b. Nước xông:
- Lá sả, lá bưởi, tía tô, kinh giới
→ Đun sôi, xông toàn thân giúp giải cảm nhanh
c. Trà gừng mật ong:
- Gừng tươi + mật ong + nước ấm
→ Giúp ấm cơ thể, giảm ho, tiêu đờm
5. Phòng bệnh
- Giữ ấm cơ thể, đặc biệt vùng cổ, ngực, bàn chân
- Tránh gió lùa sau khi tắm hoặc ra mồ hôi
- Ăn uống đủ chất, tăng sức đề kháng
- Tập luyện đều đặn để nâng cao chính khí
6. Khi nào cần đi khám?
Nếu xuất hiện các dấu hiệu như sốt cao kéo dài, khó thở, đau ngực, hoặc triệu chứng không giảm sau vài ngày, cần đến cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.